Спіс аддзелаў загса Віцебскай вобласці

З гісторыі аддзела загса Дубровенскага райвыканкама

Органы загса прайшлі дастаткова доўгі шлях развіцця.

Пачатак адліку іх гісторыі прыпадае на 18 снежня 1917 года. У гэты дзень быў прыняты Дэкрэт Усерасійскага цэнтральнага выканаўчага камітэта Савета народных камісараў РСФСР "Аб грамадзянскім шлюбе, аб дзецях і аб вядзенні кніг актаў грамадзянскага стану". З таго часу ўсе запісы, якія вяліся рэлігійнымі ўстановамі, сталі рэгістравацца дзяржаўнымі органамі.

Згодна з гэтым Дэкрэтам адзінай формай шлюбу для ўсіх грамадзян незалежна ад веравызнання стала заключэнне грамадзянскага шлюбу ў дзяржаўных органах. Шлюб, заключаны па рэлігійным абрадзе пасля прыняцця Дэкрэта, не спараджаў прававых наступстваў. За шлюбамі, заключанымі ў царкоўнай форме да прыняцця Дэкрэта, захоўвалася юрыдычная сіла, і яны не мелі патрэбу ў пераафармленні.

Другім важнейшым палажэннем, якое змяшчалася ў Дэкрэце аб шлюбе, было раўнанне ў правах законных і незаконнанароджаных дзяцей. Акрамя таго, у адпаведнасці з дэкрэтам стала магчыма ўстанаўленне бацькоўства ў судовым парадку.

Аднак фактычнае стварэнне органаў ЗАГС адбылося крыху пазней, а менавіта 4 студзеня 1918 года, калі ў выкананне вышэйпаказаных Дэкрэтаў Народным камісарыятам юстыцыі і Народным камісарыятам па мясцовым самакіраванні ратыфікуецца Інструкцыя, якая зацвердзіла «неадкладнае стварэнне аддзелаў запісаў шлюбаў і нараджэнняў пры валасоў асноўныя задачы і мэты.

Калі першыя Дэкрэты закранулі толькі некаторыя аспекты сямейных адносін, то Кодэксам 1918 г. яны былі ўрэгуляваны практычна поўнасцю. 22 кастрычніка 1918 года быў прыняты "Кодэкс законаў аб актах грамадзянскага стану, шлюбным, сямейным і апякунскім праве", які канчаткова зацвердзіў палажэнне аб тым, што акты грамадзянскага стану вядуцца выключна грамадзянскай уладай: аддзеламі запісаў актаў грамадзянскага стану.

У сакавіку 1919 года па распараджэнні цэнтральнай улады дзейнасць па рэгістрацыі нараджэнняў, шлюбаў, смерцяў і іншых актаў грамадзянскага стану была выдзелена ў асобы аддзел названы аддзел запісаў актаў грамадзянскага стану або Аддзел ЗАГС. Расходы па зместу Аддзелаў загсаў, былі аднесены на рахунак мясцовых сродкаў.

Пастановай калегіі Віцебскага Губернскага Камісарыята Юстыцыі ад 15 жніўня 1919 г., было прадпісана ў сямідзённы тэрмін перадаць усе спадчынныя справы ў аддзелы і ў той жа тэрмін спыніць рэгістрацыю актаў грамадзянскага стану, перадаўшы ўсе справы рэгістрацыі ў Аддзел упраўлення Выканкама і з дня атрымання гэтай пастановы. пабудоў.

На той момант Дуброўна і сельскія населеныя пункты раёна ўваходзілі ў склад Горацкага павета Магілёўскай губерні.

Улетку 1924 года другая сесія ЦВК БССР ліквідавала паветы і воласці, стварыўшы акругі і раёны.

17 ліпеня 1924 года па новым тэрытарыяльна-адміністрацыйным раздзеле Дуброўна становіцца горадам, цэнтрам Дубровенскага раёна і да ліпеня 1930 года горад і раён уваходзяць у склад Аршанскай акругі, а з 15 студзеня 1938 года і па сёння адносіцца да Віцебскай вобласці.

У архіве аддзела загса ёсць на захаванні запісы актаў аб нараджэнні па аддзеле загса пры выканкаме Сватошыцкай воласці Горацкага павета за 1921 і 1923 гады, за 1928 год, учыненыя сельскімі саветамі Дубровенскага раёна Аршанскай акругі.

У адпаведнасці з загадам НКУС СССР ад 27 жніўня 1937 г. кіраўніцтва працай органаў па Саюзе ССР стаў ажыццяўляць аддзел актаў грамадзянскага стану НКУС СССР. У гады Вялікай Айчыннай вайны загсы працягвалі па меры магчымасці выконваць свае функцыі. Грамадзяне ажаніліся, разводзіліся, рэгістравалі нараджэнне дзяцей. Частымі сталі выпадкі ўсынаўлення. Шлюбы на акупаванай тэрыторыі афармляліся ў партызанскіх атрадах, праводзіліся па рэлігійных абрадах. Такія шлюбы дзяржава прызнавала сапраўднымі ў тым выпадку, калі яны не супярэчылі савецкаму заканадаўству. Вайна не абышла бокам і Дубровенскі раён.

Нямецка-фашысцкія захопнікі акупавалі тэрыторыю раёна ўжо 17-20 ліпеня 1941 г.

Амаль тры гады прыйшлося жыхарам раёна чакаць вызвалення сваёй радзімы ад фашыстаў. Доўгіх дзевяць месяцаў з кастрычніка 1943 па чэрвень 1944 г. на тэрыторыі раёна стаяла лінія фронту, ішлі разлютаваныя баі па вызваленні Дубровенскай зямлі і яе жыхароў. Таму нядзіўна, што архівы органаў загса не ўдалося захаваць. Толькі пасля вызвалення раёна ў канцы чэрвеня 1944 года людзі сталі прыходзіць у сябе пасля столькіх ваенных гадоў, пачалі сваю працу Бюро загса і сельскія рады.

Пасля вайны на тэрыторыі Дубровенскага раёна рэгістрацыяй актаў грамадзянскага стану займаліся Бюро загс і 16 сельскіх выканаўчых камітэтаў. У 1944 годзе было зроблена 609 рэгістрацый нараджэння, з іх 532 ці 87% у сельвыканкамах.

Першым дзіцем, запісаным Бюро загса пасля вайны, стала Андрэева Галіна Фёдараўна, 16 сакавіка 1944 года нараджэння. А першымі маладымі, якія зарэгістравалі шлюб у Бюро загса пасля вайны, а менавіта 13 кастрычніка 1944 года, сталі Падрэз Леанід Стэфановіч і Міхайлава Аляксандра Іванаўна.

25 кастрычніка 1956 года органы ЗАГС былі выведзены з падпарадкавання Міністэрства ўнутраных спраў і перададзены ў распараджэнне мясцовых саветаў народных дэпутатаў. 13 чэрвеня 1969 года Вярхоўным Саветам БССР быў прыняты Закон "Аб зацвярджэнні Кодэкса аб шлюбе і сям'і Беларускай ССР", у адпаведнасці з якім рэгістрацыя актаў грамадзянскага стану ў гарадах і раённых цэнтрах стала праводзіцца аддзеламі (бюро) ЗАГС выканаўчых камітэтаў Саветаў народных дэпутатаў. У 2006 годзе аддзелы ЗАГС Беларусі ўвайшлі ў сістэму Міністэрства юстыцыі.

Сёння аддзелы загса мясцовых выканаўчых і распарадчых органаў з'яўляюцца структурнымі падраздзяленнямі мясцовых выканаўчых і распарадчых органаў і па агульных пытаннях сваёй дзейнасці падпарадкоўваюцца адпаведным раённым выканаўчым камітэтам, адміністрацыям раёнаў у гарадах, а па пытаннях рэалізацыі дзяржаўнай палітыкі ў сферы юстыцыі - Міністэрству юстыцыі Рэспублікі Беларусь.

З 1965 па 1977 гады на пасадзе загадчыка бюро загс Дубровенскага райвыканкама працавала Чумакова Надзея Андрэеўна.

З 1977-2000 гг. начальнікам аддзела загса была Яршова Тамара Міхайлаўна (на жаль ужо няма ў жывых), У 2000-2014 гг. аддзел загса ўзначальвала Саўкіна Наталля Яўгенаўна (працуе юрысконсультам у ДУ «Дубровенскі сацыяльна-педагагічны цэнтр»), у 2014-2019 гг. - Кірылава Ірына Мікалаеўна (кіраўнік спраў Дубровенскага райвыканкама), у 2019-2022 гг. – Сычова Ганна Рыгораўна. Цяпер аддзел загса ўзначальвае Каралёва Ірына Уладзіміраўна.

Цяпер на тэрыторыі Дубровенскага раёна рэгістрацыяй актаў грамадзянскага стану займаюцца аддзел загса Дубровенскага райвыканкама і 7 сельскіх выканаўчых камітэтаў.

Функцыі органаў загса ва ўсе часы ўскладаліся на сельскія саветы, а менавіта на сакратароў сельвыканкамаў, якія цяпер кіруюць справамі: Валеўкаўскі сельвыканкам - Мінянкова Марыя Емяльянаўна, Дабрынскі сельвыканкам - Сушчэвіч Марына Дзмітрыеўна, Зарубскі сельвыканкам - Яўсеенка Алена Ісакаў Уладзіміраўна, Маласавінскі сельвыканкам – Крукаўская Галіна Уладзіміраўна, Асінторфскі сельвыканкам – Іванова Наталля Віктараўна, Пірагоўскі сельвыканкам – Макарэвіч Інэса Фёдараўна.